Kluysbos
Boshyacint
Kluysbos
Daslook

Zwarte els maat 60/90

(Alnus glutinosa)

Elzen kunnen uitstekend tegen vochtige omgevingen en ze staan dan ook veelal langs de waterkant of op moerassige grond. Els (Alnus) is een geslacht uit de berkenfamilie (Betulaceae).

 

Els (Alnus) is een geslacht uit de berkenfamilie (Betulaceae). Het geslacht omvat circa dertig soorten die op het noordelijk halfrond voorkomen. Het zijn vochtminnende loofbomen die bloeien voordat de bladeren verschijnen. In de Benelux komen er twee soorten van nature voor: de zwarte en de grauwe els. De bladeren lijken op die van de hazelaar. Ze vallen groen van de boom en vertonen dus geen herfstkleur.

De soorten zijn eenhuizig en hebben dus zowel mannelijke als vrouwelijke bloeiwijzen. Deze worden katjes genoemd. De mannelijke katjes zijn langwerpig en hangen. De vrouwelijke katjes zijn eivormig tot langwerpig-eivormig en staan min of meer rechtop. Na de bevruchting groeien de vrouwelijke katjes uit tot groene, ribbelige kegeltjes. Deze rijpen in de herfst tot de zogenoemde elzenproppen (kegels zonder zaad), die nog wel een jaar aan de boom kunnen blijven zitten.

Ecologie

Elzen kunnen uitstekend tegen vochtige omgevingen en ze staan dan ook veelal langs de waterkant of op moerassige grond.

Elzen leven in mutualistische symbiose met bacteriën uit het geslacht Frankia die zorgen voor de binding van stikstof uit de lucht. Deze levensgemeenschap bevindt zich in knolletjes aan de wortels. De knolletjes kunnen vuistgroot worden. De els functioneert daardoor als groenbemester. Na het omzagen van een els ontstaat er na vijf minuten een kleurverandering die kan variëren van rood tot bruin. Deze kleur wordt voornamelijk gevormd door koolstofmonoxide.

Doorgesneden wortelknol

Elzenhaantje

Het belangrijkste bladetende insect op elzen is het elzenhaantje (Agelastica alni).

Toepassingen

De els wordt samen met de Italiaanse populier in windsingels langs boomgaarden geplant. Doordat de fruitbomen in de luwte staan treedt er minder wind- en stormschade aan de vruchten op wat de oogst ten goede komt. Een windsingel groeit tot een bepaalde hoogte waarna de bomen getopt worden.

Net als de wilg kunnen elzen goed geknot worden.

Elzenhout is zacht hout met een rustige nerf en een rossige (zwarte els) of lichtbruin/gele (grauwe els) kleur. Het is ideaal om te bewerken, voor het snijden van houten lepels, schalen en andere producten. Het is geen handelshout maar valt in de categorie "boerengebruikshout". Aan de lucht is het niet duurzaam, maar onder water is het vrijwel onbeperkt houdbaar. Elzen funderingspalen werden daarom vroeger o.a. onder Amsterdam gebruikt.

Soorten & cultivars

  • Hartbladige els of Italiaanse els (Alnus cordata)
  • Japanse els (Alnus japonica)
  • Witte els of grauwe els (Alnus incana)
    • Alnus incana 'Aurea'
    • Alnus incaca 'Laciniata'
  • Zwarte els (Alnus glutinosa)
    • Alnus glutinosa 'Aurea'
    • Alnus glutinosa 'Imperialis'
    • Alnus glutinosa 'Incisa'
    • Alnus glutinosa 'Laciniata'
  • Japanse Kaukasische els (Alnus x spaethii)
    • Alnus x spaethii 'Spaeth'

 

Bronvermelding

De volledige en oorspronkelijke tekst en de foto's werden overgenomen van Wikipedia. Zie  https://nl.wikipedia.org/wiki/Els_(geslacht). Deze tekst is vrijgegeven wordt onder de CC-BY-SA en/of GFDL.

De foto werd overgenomen van Wikimedia. Zie https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lehto.JPG

 

Zwarte els maat 60/90 (Alnus glutinosa)
1,10€

Flash news

 

smile  Opendeurdag bij Ann Adriaenssens, Bloemendael 10, 1547 Bever. annadri@telenet.be   +32 54 300 632   +32 470 643 444  
van harte welkom op zondag 8 december van 14u tot 18u
Wie langskomt maakt kans op 
een home-styling bon  (1u30) 
een teken/schilderinitiatie  (1u30)

Zie ook meer informatie in het menu "Ledenhoekje".

 

De bomenverkoop 2019 was een succes en is nu afgesloten. Dank u voor uw bestellingen.

Op 15/11/2019 werd een kort verslag toegevoegd over de zeer geslaagde activiteit "Creatieve hout-workshop". Ga hiervoor naar de rubriek "Ledenhoekje" in de menubalk.